Ζήσε απλά, Απλά ζήσε! (βιβλιοκριτική)

Το άρθρο αυτό δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Καθημερινή Ενημέρωση 12/02/14. Πνευματικά δικαιώματα (c) Σάσσα Μεταλληνού-Chaitow. Επιτρέπεται η ηλεκτρονική αναδημοσίευση μόνο εφ’όσον συνοδεύεται από σύνδεσμο στην παρούσα σελίδα και ξεκάθαρη αναφορά στην αρθρογράφο. Απαγορεύεται κάθε είδος αναδημοσίευσης. 

Είναι κάποιες πανανθρώπινες έννοιες και άρρητα νοήματα που ξεπερνούν τις φιλοσοφημένες και βαρύγδουπες θεωρήσεις για τη ζωή και την ψυχή, και με μια απαστράπτουσα απλότητα και ειλικρίνεια μας φανερώνουν έναν πιο όμορφο κόσμο που κουβαλάμε όλοι μέσα μας, αλλά που τόσο συχνά θάβεται από την φθορά της καθημερινότητας. Είναι η καθαρή ομορφιά του παιδικού γέλιου, του εγκάρδιου χαμόγελου, της αληθινής φιλίας, ενός ανοιξιάτικου ουρανού.

Αυτό έχει καταφέρει να παγιδεύσει μέσα από τα ποιήματα και τις εικόνες της η Μαρία Σκιαδοπούλου-Μεσημέρη στο βιβλίο της Επί χάρτου ποιώντας… εκπληρώνοντας την υπόσχεση αυτού του τίτλου όπως και της σύνοψης του εξώφυλλου, όπου αναφορικά με τη σχέση της με τη λευκή κόλλα, γράφει: «Έτσι όπως σε περιμένει ένας αγαπημένος φίλος, πιστός και με τέλεια αποδοχή χωρίς καμία διάθεση κριτικής ή απόρριψης». Στα ποιήματά της έχει εκφραστεί με ακριβώς αυτή την ειλικρίνεια κι ελευθερία. Ο λόγος της είναι απατηλά απλός και άμεσος, αλλά σε αυτή την απλότητα φανερώνονται βαθιές, μύχιες αλήθειες και βιώματα ενός ανθρώπου που έχει τολμήσει να κοιτάξει την ψυχή του στον καθρέφτη, έχει περάσει από μια άβυσσο για να το καταφέρει, κι όμως χαμογελάει κοιτώντας τον εαυτό του στα μάτια. Αυτή η αίσθηση βρίσκεται διάχυτη σε κάθε ποίημα αυτής της ποιητικής συλλογής. Κι ενώ το κάθε ποίημα αποτελεί μεταφυσικό διάλογο με τον Εαυτό, πάρ’αυτα η αμεσότητα του λόγου κάνει τον αναγνώστη να αισθανθεί ότι ίσως να μπορούσαν να είχαν γραφτεί και για τον ίδιο αυτές οι γραμμές.

Εικονογραφημένο από την ίδια την ποιήτρια, το βιβλίο αυτό είναι μια από τις σπάνιες εκείνες περιπτώσεις που πράγματι η «ζωγραφική είναι σιωπηλή ποίηση, και η ποίηση είναι ζωγραφική που μιλάει» (Πλούταρχος, 46-120 μ.Χ.) καθώς οι εικόνες διέπονται από την ίδια αμεσότητα και ζεστασιά που χαρακτηρίζει και τον ποιητικό λόγο. Το βιβλίο χωρίζεται σε δύο ενότητες: Της Λογικής και Της Καρδιάς, και το πέρασμα από τη μία ενότητα στην άλλη σηματοδοτείται από μια ελαφριά αλλαγή οπτικής. Είναι ανεπαίσθητη, αλλά παρούσα, μια διαλεκτική διάθεση στο πρώτο ήμισυ του βιβλίου, ενώ στο δεύτερο ο λόγος αποκτά έναν πιο έντονο και βιαστικό ρυθμό. Αυτός γίνεται ακόμη πιο αισθητός εάν κανείς διαβάσει το βιβλίο από την αρχή μέχρι το τέλος χωρίς διακοπή: αποκαλύπτεται μια μουσικότητα που διέπει το σύνολο της συλλογής, που όπως η μελωδία που ρέει προς μια κορύφωση, φτάνει σε ένα κρεσέντο στα τελευταία δύο ποιήματα.

Έχοντας ακολουθήσει την ποιήτρια στο ταξίδι που ξετυλίγεται, έχοντας σταθεί κι έχοντας παρατηρήσει τα σημεία που εκείνη αναδεικνύει στο κάθε ποίημα, το νόημα της αλήθειας, το φως και το σκοτάδι, τα προσωπεία και οι αγγέλοι, και μια διαρκής ροπή σε ανοδική, σπειροειδής πορεία, στα τελευταία αυτά ποιήματα είναι πια αδύνατον να ξεχωρίσει ο αναγνώστης αν η ποιήτρια απευθύνεται στον ίδιο ή στον εαυτό της… και τελικά αυτή την επιλογή επαφίεται στον αναγνώστη, καθώς κλείνοντας η ποιήτρια του χαμογελά: «Μόνο Ζήσε!» Σε κάθε άνθρωπο που διαισθάνεται μια βαθύτερη, ή ανώτερη ύπαρξη αλλά έχει κουραστεί, ή δεν βρίσκει νόημα στις βαρύγδουπες κι εν τέλει δυσνόητες λέξεις, η ποίηση της κας. Σκιαδοπούλου-Μεσημέρη είναι ένα δροσιστικό δώρο, που μιλά για τις έννοιες που μας ενώνουν όλους, αλλά που τόσο συχνά ξεχνάμε: Φως. Υπαρξη. Αμφιβολία. Φόβος. Αυτοπραγμάτωση. Έρωτας. Θράσος. Ζωή.

Η ποιήτρια

Η Μαρία Σκιαδοπούλου-Μεσημέρη γεννήθηκε στην Κέρκυρα. Ασχολήθηκε με τη ζωγραφική, ως αυτοδίδακτη, χρησιμοποιώντας την τεχνική του λαδιού (σε μουσαμά) και δοκιμάζοντας πολλές τεχνικές και υλικά. Έλαβε μέρος σε ομαδικές εκθέσεις: Στην Αναγνωστική Εταρεία, στη Δημοτική Πινακοθήκη Κέρκυρας, στο ξενοδοχείο «Κορφού Παλάς», και 4 φορές στο Δημοτικό Θέατρο Κέρκυρας. Συμμετείχε στο Τριήμερο Σαλόνι Πολιτισμού: Τεχνών (επ)ανάστασις με 2 έργα της (καφέ-βιβλιοπωλείο Πλους), κα. Η ποιητική της συλλογή «Επί χάρτου… ποιώντας» είναι η πρώτη που εκδίδεται.

Το βιβλίο

Η επιμέλεια της έκδοσης έγινε από τη δημοσιογράφο Βιβή Τρύφωνα. Το βιβλίο εκδόθηκε στην Κέρκυρα το 2014 Για επικοινωνία με την ποιήτρια-ζωγράφο: marimesimeri@hotmail.com.